Svartsokka

Nýlega mættu 4 fulltrúar menntaráðs í Réttarholtsskóla til að skikka kennara skólans að byrja að stimpla sig inn fyrir og eftir vinnu. Réttó var eflaust ekki sá eini sem varð fyrir barðinu á eftirlitsplebbum menntaráðs en þó var aðeins einn kennari sem skrifaði um málið. Svartsokka veit hinsvegar ekki hvort hann hafi sagt eitthvað í smettið á fulltrúunum en hann skrifaði þó um það á bloggsíðunni sinni. Það merkilega er að grein vakti athygli því heimspekingurinn sagið Fokk Jú við yfirvöld í greininni. Það er augljóst að skítugur munnur með ljótt orðbragð getur komið manni langt.

Svartsokka gerir ráð fyrir að kennarar taki þessu nú bara með jafnaðargeði fyrst enginn talaði um þetta opinberlega og er einnig merki um skilyrðislausa undirgefni og bókstafstrú á alla þá sálma sem eru sungnir af menntaráði og fylgjum þeirra. Eru kennarar óttaslegnir um starfið sitt og þessvegna láta allt yfir sig vaða?

Ætla kennarar að stimpla sig inn í hvert skipti sem þeir hugsa um spurningar sem nemendur þeirra spurðu eða fá hugmyndir að verkefnum? Menntaráð er að setja samasemmerki milli starfslýsingu kennara og þeirra starfa þar sem allri sköpunargáfu er drekkt, t.d. starfsfólk á kassa. Starfsmaður hjá OLÍS sem stimplar sig inn fer ekki með vinnuna heim líkt og kennarar. Nú er Svartsokka ekki að skíta út starfsfólk á kassa heldur þá staðreynd að fólk yfir höfuð þurfi að vinna 9 tíma á dag svo það geti séð fyrir sér.

Í tilefni þess að yfirvöld taki fram fyrir hendurnar á  kennurum og sýnir í verki og ekkert traust er borið til þeirra, þýddi Svartsokka hluta úr grein skrifuð árið 1944 af George Woodcock um klukkuna sem fékk titilinn “Harðstjórn Klukkunnar”.

Klukkan, eins og Lewis Mumford hefur bent á, er vél aldarinnar, bæði vegna áhrifa hennar á tækni og venjur fólks.
Tæknilega þá er klukkan fyrsta sjálfvirka vélin sem hafði eitthvað mikilvægi í lífi fólks. Fyrir tíma klukkunnar voru voru vélar ekki sjálfvirkar heldur var eðli þeirra fjarlægt og ótraust og byggði á vöðvamassa fólks og dýra, vatni, eða vind. Það er hinsvegar rétt að Grikkir þróuðu fjöldann allann af sjálfvirkum frumstæðum græjum en voru nýttar til þess að tengjast yfirnáttúrulegum fyrirbærum eða til þess að skemmta harðstjórum Levintine borganna. En klukkan varð fyrsta sjálfvirka vélin sem byggði mikilvægi sitt á mati almennings og félagslegum hlutverkum.

Klukkugerð varð iðnaðurinn sem fólk kynntist vélvirkjun og vélarhönnun sem varð til þess að það lærði að hanna allar þær flóknu vélar iðnvæðingarinnar.

Félagslega, þá hafði klukkan róttækari árif en aðrar vélar því nauðungarkerfi iðnaðarvæðingarinnar varð að geta stýrt lífi fólks og þvingað það í vinnu svo iðnaðurinn gæti blómstrað.
Klukkan lagði grunninn að því að tími, fyrirbæri svo huglægt að engin heimsspeki hefur enn skilið eðli þess, yrði mældur nákvæmlega með áþreifanlegum hætti með því að telja hringi stóra vísis. Fólk hætti að líta á tíma sem duration og byrjaði að mæla hann í fjölda eininga (klukkustunda) eða lengd (vinnudagur). Tími, nú mældur með stærðfræðilegum táknum, var nú hægt að kaupa og selja rétt eins og aðrar munaðarvörur fyrst hann var mældur í fjölda eininga.

Nýju kapítalístarnir urðu mjög fljótt meðvitaðir um tímaeiningar. Þeir settu samasem merki milli tíma og vinnuafls og mikilvægasta hráefni iðnaðarins. “Tími er peningar” varð helsta orðatiltæki hugmyndafræði kapítalsismans og tímavörðurinn varð yfirmaður allra verkamanna.
Í dag ákvarðar hreyfing klukkunnar líf fólks og þau verða þrælar síns eigin tíma. Fólkinu er haldið hræddu. Í heilbrigðu og frjálsu samfélagi væri slík gerræðisleg drottnun einhvers fyrirbæris allgerlega út úr myndinni.

Að maðurinn skuli gefa vél sem hann hannaði sjálfur alvald yfir sér er enn fáránlegra en að  Master-slave samband. Mekanískur tími yrði færður í það hlutverk sem hann upphaflega þjónaði; sem viðmið og samræming og fólk myndi aftur ná jafnvægi, eftir að hafa lofsungið klukkuna frá upphafi hennar. Fullt frelsi er að vera frjáls frá harðstjórn fyrirbæra og kúgun mannsins á umhverfi sitt og allt sem í því er.